Reklam
Reklam
iosb ikitelli haber -
$ DOLAR → Alış: 5,61 / Satış: 5,63
€ EURO → Alış: 6,43 / Satış: 6,45

Vergiye Uyumlu Mükelleflerin Borçlarının Tecili

İOSB Haber
İOSB Haber
  • 02.05.2018
  • 718 kez okundu

Uğur DOĞAN
Yeminli Mali Müşavir

6183 Sayılı Kanun’un 48’inci mad­desinde genel uygulama yanında vergisini düzenli ödeyen, vergile­me ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getiren vergi mükellefleri­ne uygulanmak üzere, 27 Mayıs 2017 tarih ve 30078 Sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 7020 Sayılı Kanun’un 7’nci maddesi ile 6183 Sayılı Kanun’a 48/A maddesi ek­lenmiştir.

Bilindiği üzere, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usu­lü Hakkında Kanuna 7020 sayılı Kanunla eklenen 48/A madde­si ile vergisel yükümlülüklerini süresinde yerine getirmiş ancak öngörülmeyen nedenlerle son bir yıl içinde borçlarını ödeyememiş vergiye uyumlu mükelleflerin anılan Kanu’nun 48. Maddesinde düzenlenmiş olan tecil müesse­sesine göre daha uygun şartlarda borçlarını taksitlendirerek öde­yebilmelerine imkan sağlanmış­tır.

GEREKLI ŞARTLAR

Devlete ait olup Maliye Bakan­lığı’na bağlı tahsil dairelerince takip edilen ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamına giren vergi, resim, harç ve cezalar ile bu alacaklara bağlı gecikme faizi

ve gecikme zammının vadesinde ödenmesi veya haczin tatbiki ve-yahut haczedilmiş malların para­ya çevrilmesi amme borçlusunu çok zor duruma düşürecekse, borçlu tarafından yazı ile isten­miş olmak ve aşağıda belirtilen şartları taşımak koşuluyla vadesi bir yılı geçmemiş alacaklar Ma­liye Bakanınca 36 ayı geçmemek üzere faiz ve teminat alınarak te­cil olunabilir.

7020 Sayılı Kanunla 6183 Sayılı Kanun’a eklenen 48/A maddede belirtilen imkanlardan yararlana­cak borçluların;

  1. Başvuru tarihi itibarıyla en az 3 yıl süreyle; ticari, zirai veya mes­leki faaliyetleri nedeniyle yıllık gelir veya kurumlar vergisi mü­kellefi olması,
  2. Başvuru tarihinden geriye doğ­ru 3 yıla ait vergi beyannamele­rini kanuni sürelerinde vermiş olması (Kanuni süresinde verilen bir beyannameye ilişkin olarak ka­nuni süresinden sonra düzeltme amacıyla veya pişmanlıkla verilen beyannameler bu şartın ihlali sayılmaz­)

3. Bu madde kapsamına giren ve başvuru tarihi itibarıyla vadesi 1 yılı geçmemiş borcunun borç öde­mede hüsnüniyet sahibi olmasına rağmen ödenememiş olması şart­tır.

UYGULAMANIN KONUSU VE KAPSAMI

24 Şubat 2018 tarih ve 30342 sayılı Resmi Gazete’de, vergiye uyum­lu mükelleflerin borçlarının, 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 48/A maddesi kapsamında tecil edilme­sine ilişkin olarak 22.01.2018 tarih ve 2018/11284 sayılı Bakanlar Ku­rulu Kararı yayımlanmıştır.

2018/11284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, vergiye uyumlu olan ve anılan kriterlere göre çok zor durum halinde bulunan amme borçlularının, 01.01.2018 tarihin­den itibaren vadesi gelen borçları­na uygulanmak üzere, söz konusu Karar’a göre hesaplanacak Tecil Faiz Oranları esas alınarak borçları tecil olunacaktır.Karar’da, çok zor durum halinde olmak kaydı şartıyla, söz konusu düzenleme kapsamında borçlarını tecil edebilecek mü­kellefler:

-Ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle yıllık gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olan borçlular

  • Bilanço esasına göre defter tutanlar,
  • Işletme/zirai işletme esasına göre defter tutanlar

-Ticari kazancı basit usulde tespit edilenler

-Serbest meslek kazanç defteri tutanlar

şeklinde belirlenmiştir..

BİLANÇO ESASINA GÖRE DEFTER TUTAN MÜKELLEFLER İÇIN ÇOK ZOR DURUM HALİNİN TESPİTİ

Bilanço esasına göre defter tutan yıllık gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinin çok zor durum halinin tespitinde kullanılacak mali göstergeler aşağıda belirtilmiştir.

Nakit Oranı Hazır Değerler + Menkul Kıymetler Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar
Likidite Oranı Dönen Varlıklar — Stoklar

Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Kaldıraç Oranı Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar + Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar

Toplam Varlıklar

 

ÇOK ZOR DURUM HALİNİN GÖSTERGESI NEDİR?

Mükelleflerin yukarıda belirtilen kriterlere göre mali durumlarının değerlendirilmesi sonucu; – Nakit Oranının, 0,1 veya 0,1’den küçük,

– Likidite Oranının, 0,7 veya 0,7’den küçük,

– Kaldıraç Oranının 0,7 veya 0,7’den büyük,

olması ve bu şartların birlikte bulunması halinde, 2018/11284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı göre bu mükel­leflerin çok zor durumda oldukları kabul edilecektir.

TECİL SÜRELERI VE FAİZ ORANLARI

6183 sayılı Kanunun 48/A maddesi kapsamında mükelleflerin çok zor durum derecesinin belirlenmesinde, aşağıdaki likidite ve kaldıraç oranları kullanılacaktır.

Likidite Analizi Tablosu Kaldıraç Analizi Tablosu
Derece(L) Oran (X) Derece (K) Oran (Y)
1 0,7           X     ,6 1 0,7 s Y s 0,8
2 0,6 > X       0,5 2 0,8 < Y s 0,9
3 0,5 > X        0,4 3 0,9 < Y s 1
4 0,4 > X z 0,3 4 1 < Y s 1,1
5 0,3 >X 5 1,1 < Y

 

Tecil Süresi ve Faiz Oranı Belirleme Tablosu
Çok Zor Durum
Derecesi (L+K)
Azami Tecil Süresi Tecil Faizi Oranı Çok Zor Durum
Derecesi (L+K)
Azami Tecil Süresi Tecil Faizi Oranı
2 – 3 18 aya kadar TFO x 0,75 8 – 9 48 aya kadar TFO x 0,6
12 aya kadar TFO x 0,7   36 aya kadar TFO x 0,5
6 aya kadar TFO x 0,65   24 aya kadar TFO x 0,4
4 – 5 24 aya kadar TFO x 0,7   18 aya kadar TFO x 0,3
18 aya kadar TFO x 0,6   12 aya kadar TFO x 0,2
12 aya kadar TFO x 0,5   6 aya kadar TFO x 0,1
6 aya kadar TFO x 0,4 10 60 aya kadar TFO x 0,5
6 – 7 36 aya kadar TFO x 0,7   48 aya kadar TFO x 0,4
24 aya kadar TFO x 0,6   36 aya kadar TFO x 0,3
18 aya kadar TFO x 0,5   24 aya kadar TFO x 0,2
12 aya kadar TFO x 0,4   18 aya kadar TFO x 0,15
6 aya kadar TFO x 0,3   12 aya kadar TFO x 0,1

Mükelleflerin, likidite ve kaldıraç analiz tablolarına göre ayrı ayrı tes­pit edilen dereceler toplanarak “Çok Zor Durum Derecesi” bulunacaktır. Bu dereceye göre azami tecil süresi ile 6183 sayılı Kanunun 48 inci mad­desine göre belirlenen tecil faizinin (Yürürlükteki Tecil Faiz Oranı = T­F0) belirli bir yüzdesi esas alınarak bulunan faiz oranı “Tecil Süresi ve Faiz Oranı Belirleme Tablosu”ndan tespit edilecektir.

Bu uygulama kapsamında hangi tarihten itibaren vergi borçları te­cil edilebilecektir?

Bu Karar, 1/1/2018 tarihinden itiba­ren vadesi gelen alacaklara uygula­nacaktır.

Tecil edilecek vergi borcu için faiz ne şekilde hesaplanacaktır?

6183 sayılı Kanunun 48/A maddesi kapsamında tecil edilecek gecikme zammının, Türkiye istatistik Kuru­munun her ay için belirlediği Yurt içi Üretici Fiyat Endeksinin (Yİ-U­FE) aylık değişim oranları esas alı­narak Yİ-ÜFE tutarı olarak hesap­lanması gerekmektedir.

 

TECIL EDILEN BORÇLAR İÇIN TEMİNAT ŞARTI

6183 sayılı Kanun’un 48/A mad­desi uyarınca, amme borçlusu­nun alacaklı tahsil daireleri iti­barıyla tecil edilen borçlarının toplamı 50.000 TEyi (bu tutar dahil) aşmadığı takdirde teminat şartı aranmayacaktır. Bu tutarın üzerindeki amme alacaklarının tecilinde, gösterilmesi zorunlu teminat tutarı 500.000 TEyi aşan kısmın %25’i olarak hesaplana­caktır.

Sonuç; Bakanlar Kurulu, söz ko­nusu 48/A maddesinin kendisine verdiği yetkilerin büyük bir kıs­mını mükellefler lehine kullan­mıştır. 6183 sayılı Kanun’a göre tecil başvurusunda 36 aya kadar taksit imkanı var iken 48/A mad­desinden yararlanacak vergiye uyumlu mükelleflerin vergi borç­ları 60 aya kadar taksitlendirilebi­lecektir. Kanunun 48. Maddesine göre yapılan tecil ve taksitlendir­melerde 50.000 TL’ye kadar olan borçlarda teminat alınmamakta, aşması halinde ise aşan kısmın ya­rısı(% 50’si) kadar teminat alın-

 

makta iken; Kanunun 48/A mad­desi kapsamında yapılacak tecil taksitlendirmelerde 500.000 TL’yi (bu tutar dahil) aşmayan borçlarda teminat aranılmamakta, bu tutarın üzerindeki borçların tecilinde ise, bu tutarı aşan kısmın % 25’i kadar teminat alınmaktadır.

Kanunun 48. Maddesine göre yapı­lan tecil ve taksitlendirmelerde yıl­lık % 12 iken, 48/A maddesi kapsa­mında vergiye uyumlu mükelleflere yapılacak tecil ve taksitlendirme­lerde ise bu oran daha düşük olup, çok zor durum derecesi ve tecil süresine göre değişmektedir. Ka­nunun 48. Maddesine göre yapılan tecil ve taksitlendirmelerde tecil tarihine kadar hesaplanan gecikme zamları taksitlendirmeye aynen alı­nırken, 48/A maddesi kapsamında vergiye uyumlu mükelleflere yapı­lacak tecil ve taksitlendirmelerde tecil tarihine kadar hesaplanan ge­cikme zamlarının yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar dikkate alına­caktır. Bu durumda, vergiye uyum­lu mükellefler daha düşük tutarda gecikme zammı ödeyeceklerdir.

KANAK : İOSB Haber